Dragende muur verwijderen: constructeur, stalen balk en vergunning
Door Richard de Boon, RB Projecten · 4 min. leestijd · Laatst gecontroleerd: 20 oktober 2026

Een open keuken, een grotere woonkamer of een doorgang naar de nieuwe aanbouw: vaak staat er een muur in de weg. Is die muur dragend, dan wordt het een constructieve ingreep. Dat kan prima, maar het vraagt om voorbereiding, een berekening en een vergunning.
Hoe weet u of een muur dragend is?
Een muur is dragend als hij gewicht van bovenliggende vloeren, het dak of andere muren naar de fundering brengt. Aan de buitenkant is dat niet altijd te zien. Aanwijzingen zijn: de muur staat haaks op de vloerbalken, hij loopt op de verdieping erboven door, of hij is gemetseld en dik. Zekerheid geeft alleen een constructeur, eventueel met de oorspronkelijke bouwtekeningen uit het gemeentearchief.
- Bouwtekeningen opvragen bij de gemeente (bouwarchief)
- Kijken in welke richting de vloerbalken lopen
- Controleren of de muur op de verdieping doorloopt
- Een constructeur laten beoordelen voordat u iets sloopt
Hebt u een vergunning nodig?
Ja. Het Informatiepunt Leefomgeving (IPLO) gebruikt precies dit als voorbeeld: wie een draagmuur in een huis weghaalt, verandert de draagconstructie. Daardoor is de technische bouwactiviteit vergunningplichtig (artikel 2.26, lid 1, onder c, Besluit bouwwerken leefomgeving). Een melding is niet genoeg: verbouw valt (nog) niet onder gevolgklasse 1 van de Wet kwaliteitsborging, dus de gemeente toetst de aanvraag zelf.
Daarnaast kan uw gemeente in het omgevingsplan regels hebben, bijvoorbeeld bij een monument of in een beschermd stadsgezicht. Controleer uw situatie met de Vergunningcheck in het Omgevingsloket.
Wat doet de constructeur?
De constructeur rekent uit welke krachten er op de muur rusten en hoe die na het verwijderen worden opgevangen. Meestal komt er een stalen ligger (balk) in de plaats van de muur, die op beide uiteinden rust op kolommen of op bestaande muren met een stevige oplegging. Soms moet ook de fundering onder die opleggingen worden aangepast.
Volgens IPLO zijn bij een aanvraag voor verbouw ook gegevens nodig over de opbouw van de bestaande constructie en de toegepaste materialen. De constructeur levert de berekening en tekeningen die bij de aanvraag horen.
| Onderdeel | Wat het inhoudt |
|---|---|
| Constructieberekening | Belastingen, afmeting van de ligger, opleggingen en eventueel fundering |
| Tekeningen | Bestaande en nieuwe situatie, met detail van de oplegging |
| Brandwerendheid | Soms moet de stalen ligger brandwerend worden bekleed |
| Aanvraag | Indienen via het Omgevingsloket, met berekening en tekeningen |
Hoe gaat het verwijderen in de praktijk?
- Stempelen: eerst worden de vloer of het dak boven de muur tijdelijk ondersteund met stempels.
- Opleggingen maken: de plekken waar de ligger komt te rusten worden voorbereid.
- Ligger plaatsen: de stalen balk wordt aangebracht en op de opleggingen gesteld en vastgezet.
- Muur verwijderen: pas daarna gaat de muur eruit.
- Afwerken: ligger bekleden, plafond en vloer herstellen, leidingen opnieuw aanleggen.
Werk in deze volgorde nooit om. Een muur slopen en daarna pas een balk plaatsen is gevaarlijk.
Waar moet u nog meer op letten?
- Leidingen en kabels in de muur: elektra, water of verwarming moet worden omgelegd
- Vloerhoogtes: na het verwijderen ligt de vloer van de twee ruimtes soms niet gelijk
- Geluid en brandveiligheid tussen ruimtes kunnen veranderen
- In een appartement: toestemming van de Vereniging van Eigenaren
- Bij een rijtjeshuis: kijk of de muur ook de buren raakt (een woningscheidende muur is altijd dragend)
Wat kost het verwijderen van een dragende muur?
De kosten hangen sterk af van de overspanning, de belasting en de afwerking. Een uitwerking met prijsindicaties staat in Binnenmuur verwijderen: kosten. Een vaste prijs geven we na opname en berekening.
Kan het ook met een stalen wand?
Wilt u de ruimtes wel scheiden, maar toch licht en zicht houden? Dan kan na de doorbraak een stalen binnenwand met glas in de opening komen. Lees daarover Muur doorbreken en een stalen wand plaatsen. Een voorbeeld van een constructieve ingreep met een stalen afscheiding ziet u in ons project in Amsterdam.
Hoe verloopt de vergunningaanvraag?
U dient de aanvraag in via het Omgevingsloket. Daar kiest u de activiteit bouwen en geeft u aan dat u de draagconstructie wijzigt. Bij de aanvraag horen de tekeningen van de bestaande en de nieuwe situatie en de constructieberekening. Volgens het IPLO vraagt de gemeente bij verbouw daarnaast om gegevens over de opbouw van de bestaande constructie en de gebruikte materialen. Hoe completer de aanvraag, hoe minder kans op vragen achteraf.
De gemeente toetst de aanvraag aan het Besluit bouwwerken leefomgeving. Pas als de vergunning is verleend, begint het werk. Wij plannen de uitvoering daarom altijd na de verlening, zodat u geen risico loopt op een bouwstop.
- Tekening bestaande situatie (plattegrond en doorsnede)
- Tekening nieuwe situatie met de positie van de ligger
- Constructieberekening van de constructeur
- Gegevens over de bestaande constructie en materialen
- Eventueel toestemming van de VvE bij een appartement
Welke keuzes hebt u voor de ligger?
De stalen ligger kan onder het plafond blijven hangen of in de vloer worden opgenomen, zodat het plafond vlak doorloopt. Dat laatste vraagt meer werk aan de vloer erboven, maar geeft een rustiger beeld. Een zichtbare ligger kan ook een bewuste keuze zijn, bijvoorbeeld in een industrieel interieur. De constructeur bepaalt wat constructief mogelijk is; samen kiezen we wat het mooist past.
Hoe werkt RB Projecten?
Wij beginnen met een opname bij u thuis. Daarna schakelen we de constructeur in, maken we de tekeningen en dienen we de aanvraag in. Na de verlening plannen we het werk: stempelen, opleggingen, ligger, sloop en afwerking, in die volgorde. Zo houdt u één aanspreekpunt van idee tot afgewerkte ruimte.
Veelgestelde vragen
Mag ik een dragende muur zonder vergunning weghalen?
Nee. Het wijzigen van de draagconstructie is volgens het Bbl vergunningplichtig voor de technische bouwactiviteit.
Is een melding genoeg?
Nee. Een melding hoort bij gevolgklasse 1 van de Wet kwaliteitsborging, en verbouw valt daar (nog) niet onder.
Wie maakt de constructieberekening?
Een constructeur. Wij schakelen die in en leveren de berekening en tekeningen aan voor de aanvraag.
Moet de stalen balk zichtbaar blijven?
Nee. Hij kan worden weggewerkt in het plafond of bekleed. Soms is een brandwerende bekleding verplicht.
Hoe weet ik of een muur dragend is?
Alleen een constructeur kan dat met zekerheid zeggen, eventueel aan de hand van de oorspronkelijke bouwtekeningen.
Bronnen
- IPLO — Vergunning of melding bij de technische bouwactiviteit
- IPLO — Verbouwen van een bouwwerk: dit houdt het in
- Omgevingsloket — Vergunningcheck
Laatst gecontroleerd: 20 oktober 2026
Over de auteur
Richard de Boon
Eigenaar van RB Projecten, timmerbedrijf en aannemer in Papendrecht. Schrijft over de verbouwingen die hij met zijn team in de Drechtsteden uitvoert.
Meer over RB Projecten
Uit onze projecten
Trapgat aftimmeren met stalen trapafscheiding in Amsterdam
Amsterdam
Bekijk het projectPlannen voor uw woning?
Stel uw verbouwing samen in de configurator of vraag direct een offerte op maat aan.
